Logopeda

Drogi Rodzicu

Zbliża się czas wakacji, Wasze dziecko będzie dłużej w domu, nie będzie miało także zajęć logopedycznych. Chcę Was jednak zachęcić do wykorzystaniaotoczenia: plaży, wody i natury do codziennego, systematycznego treningu narządów mowy poprzez naturalne aktywności i rekreację. 

Dlaczego kontynuacja ćwiczeń logopedycznych w wakacje jest kluczowa?Ponieważ kilkumiesięczna przerwa może cofnąć efekty dotychczasowej, ciężkiej pracy dziecka. Narządy mowy potrzebują stałego treningu, aby utrwalić nowe nawyki.

Oto najważniejsze powody, dla których warto ćwiczyć w wakacje:

Zapobieganie regresowi

• Zanikanie nowych nawyków: Nieutrwalone głoski szybko zanikają bez codziennych powtórek.
• Cofanie się efektów: Brak ćwiczeń przez dwa miesiące często oznacza konieczność nauki od nowa od września.
• Wiotczenie mięśni: Język i wargi to mięśnie, które nieużywane tracą swoją sprawność i siłę.

Szybsza automatyzacja mowy

• Naturalne środowisko: Wakacje pozwalają na naukę poprawnej mowy poza gabinetem.
• Przeniesienie do codzienności: Łatwiej kontrolować wymowę podczas zabawy, spaceru czy posiłków.
• Mniejszy stres: Brak presji przedszkolnej sprzyja rozluźnieniu i lepszym efektom.

Idealne warunki do ćwiczeń

• Więcej czasu: Rodzice i dzieci mają luźniejsze grafiki i więcej przestrzeni na wspólne aktywności.
• Nauka przez zabawę: Przyroda oferuje naturalne pomoce (lody do zlizywania, dmuchanie na wodę, muszelki).
• Budowanie relacji: Wspólne gry logopedyczne wzmacniają więź między rodzicem a dzieckiem.

Lepszy start we wrześniu

• Utrzymanie pozycji lidera: Dziecko wraca do przedszkola pewne siebie i swoich umiejętności.
• Szybsze zakończenie terapii: Ciągłość ćwiczeń skraca całkowity czas trwania leczenia logopedycznego.
• Brak konieczności nadrabiania: Logopeda we wrześniu może wprowadzać nowe głoski, zamiast przypominać stare.

Wakacyjne ćwiczenia logopedyczne powinny mieć formę lekkich zabaw i zajęć w ruchu, aby dziecko chętnie brało w nich udział. Aby osiągnąć najlepsze rezultaty, najważniejsza jest systematyczność – ćwicz codziennie przez 10-15 minut, wplatając zadania w luźne, codzienne rozmowy.

Oto proste zabawy logopedyczne dla przedszkolaków, które idealnie sprawdzą się na plaży, w lesie, ogrodzie lub podczas podróży. Kluczem jest połączenie ćwiczeń buzi i języka z ruchem i codziennymi, wakacyjnymi czynnościami.

Zabawy oddechowe w plenerze

• Dmuchanie na dmuchawce: Długie i spokojne wydmuchiwanie powietrza ustami złożonymi w "dzióbek".
• Morska burza: Dmuchanie przez słomkę do kubka z wodą, aby powstały wielkie bąble.
• Puszczanie baniek: Świetny trening mięśnia okrężnego ust podczas robienia wielkich baniek mydlanych.
• Wiatraczki na wietrze: Dmuchanie na papierowy wiatraczek tak mocno, aby wprawić go w ruch.

Gimnastyka buzi i języka (sposób na nudę)

• Malowanie sufitu: Przesuwanie czubka języka po podniebieniu – od zębów               w głąb jamy ustnej.
• Liczenie skarbów: Dotykanie czubkiem języka każdego zęba po kolei (na górze i na dole).
• Karuzela: Oblizywanie szeroko otwartych ust dookoła (jak przy zlizywaniu resztek dżemu).
• Konik jedzie na wakacje: Głośne kląskanie językiem (naśladowanie biegu konia).
• Zły piesek: Pokazywanie zębów w szerokim uśmiechu i warczenie (wrrr).

Zabawy słuchowe i dźwiękonaśladowcze

• Echo w lesie: Wołanie samogłosek (A, O, U, E, I, Y) i słuchanie, jak odpowiada las.
• Wakacyjne odgłosy: Naśladowanie szumu fal (szszsz), komara (zzzzz), węża w trawie (ssss) czy pociągu (czu-czu).
• Co słyszę?: Zamknięcie oczu na kocu i zgadywanie dźwięków (śpiew ptaka, szum drzewa, szczekanie psa).

Zabawy w ruchu i w podróży

• Skaczące żabki: Skakanie jak żabka i głośne kumkanie (kum, kum) przy każdym skoku.
• Zielone – czerwone: Na zielone światło dziecko biega, na czerwone staje i nadyma policzki jak balony.
• Worek skarbów: Wyciąganie z plecaka wakacyjnych przedmiotów (muszelka, kamyk, szyszka) z zamkniętymi oczami i opisywanie ich.

Życzę udanych wakacji!

Logopeda Barbara Walczak

Świąteczne zabawy logopedyczne

Zachęcam do spędzenia odrobiny wolnego czasu na wspólnych zabawach z dzieckiem….

Ćwiczenia oddechowe i wargowe

Zdmuchiwanie "reniferka":  zdmuchiwanie obrazka z kolan, dłoni, łokcia itp. 

"Motorek" i "brrrr": Robienie "motorku" z warg (naśladując ruchy) i wypowiadanie "brrrr", naśladując mróz.
"Ho-ho-ho" Mikołaja: Głośne, rytmiczne naśladowanie śmiechu Mikołaja, ćwiczące przeponę i dykcję.
Pakowanie prezentów: Przykładanie języka do górnej wargi i przesuwanie go w dół (imitacja owijania prezentu). 

Ćwiczenia języka i podniebienia z Mikołajem

Rysowanie na podniebieniu: Czubkiem języka rysujemy na podniebieniu bombki (kółeczka), gwiazdki, choinkę, kolorujemy na granatowo, brązowo itp..
Bombki i gwiazdki na podniebieniu: Przyklejanie języka do podniebienia, kląskanie, jak kopytka renifera.
Oblizywanie: Oblizywanie warg w różnych kierunkach (jakby po cieście).
Język "liczy gałązki": Dotykanie czubkiem języka każdego ząbka u góry, licząc "gałązki choinki". 

Ćwiczenia z użyciem elementów

"Zawieś bombkę": Słomką podnosić i przenosić papierowe bombki na choinkę.
"Podróż Mikołaja": Budowanie historyjki z elementów za pomocą słomki.

Inne zabawy tematyczne

Świąteczne opowieści: Opowiadanie historii lub opisywanie obrazków świątecznych, zwracając uwagę na prawidłową wymowę.
Wspólne kolędowanie: Śpiewanie kolęd i piosenek, doskonaląc oddech i rytm. 

Życzę spokojnych i radosnych Świąt Bożego Narodzenia

logopeda Barbara Walczak

CO TO JEST ODDYCHANIE ?

CO ZROBIĆ ABY DZIECKO ODDYCHAŁO PRAWIDŁOWO?

Oddech – jest z nami od pierwszych do ostatnich chwil życia. Towarzyszy nam za dnia i w nocy, nieustanny, bezwarunkowy, niezbędny i konieczny: oddech. Oddychanie jest czynnością niezależną od naszej woli: możemy na chwilę wstrzymać oddech, ale na krótko; oddech przyspieszy, kiedy czegoś się boimy lub stresujemy lub złościmy. Oddychanie to życie, a świadome i prawidłowe oddychanie: pomaga nam rozładować napięcia, pozwala się zrelaksować i odprężyć, pomaga wyrzucić z siebie stres. Ten fizjologiczny oddech (nosowy) nawilża, oczyszcza i ogrzewa powietrze z każdym wdechem, kształtuje rozwój traktu ustno-twarzowego, sprzyja prawidłowej pozycji języka i warg, pozwala utrzymać odpowiednie napięcie mięśni twarzy. Towarzyszy ssaniu, później gryzieniu, żuciu i połykaniu. Zapobiega rozwojowi wad zgryzu. Wpływa na jakość poprawnej wymowy. Oddech – niby nic, a jego jakość ma tak ogromne znaczenie. Warto więc sprawdzić, jak oddycha Twoje dziecko ? Czy w czasie snu i zabawy ma zamkniętą buzię? Czy gdy czytacie książeczki albo oglądacie bajki ma domknięte wargi? Czy masz pewność, że ma drożny nosek i właśnie nim oddycha? Jeśli nie – to warto sprawdzić, dlaczego ?, poszukać przyczyny u specjalisty – laryngologa. 

Prawidłowe oddychanie– żebrowo – brzuszne, inaczej mówiąc żebrowo – brzuszno – przeponowe. Podczas mówienia powietrze wdychane jest przede wszystkim ustami, natomiast wydychane nosem lub ustami w zależności od wypowiadanych dźwięków.

Prawidłowy oddech podczas wypowiedzi– równy, szybki wdech, bez podnoszenia ramion, następnie wolny długi wydech, podczas którego następuje wypowiedź.

Nieprawidłowe oddychanie u dzieci:

• oddychanie szczytowe lub obojczykowo – żebrowe - w czasie wdechu poszerzają się przede wszystkim górne obszary klatki piersiowej, z równoczesnym uniesieniem ramion i łopatek, oraz podciągnięcie brzucha;
• nawykowe oddychanie dziecka przez usta;

prowadzi do:

• niedotlenienia układu nerwowego – zaburzenia koncentracji uwagi, większa męczliwość i trudności w nauce,
• nieprawidłowego gospodarowania powietrzem – krótka faza wdechowa i wydechowa, niska sprawność przepony (dziecko mówi szybko, częściej dobiera powietrze podczas mówienia, co może w przyszłości skutkować niepłynnością mowy),
• powstania i utrwalania nieprawidłowości w mowie,
• infekcji górnych dróg oddechowych,
• rozwijania wad postawy,
• nieprawidłowego funkcjonowanie mięśnia okrężnego warg, wiotkość mięśni policzkowych i wiotkość mięśni żwaczy, mogą pojawić się problemy z jedzeniem, utrudnione dmuchanie, niemożność oczyszczenia nosa, niechęć do intensywnej pracy żuchwy przy żuciu.

Rodzicu, idź z dzieckiem do specjalisty i zacznij działać, bo warto, bo trzeba, bo to najlepsze co możesz zrobić.

 ZABAWY I ĆWICZENIA ODDECHOWE

Prawidłowy oddech nie tylko wpływa na nasze zdrowie, ale też i na nasze mówienie.

Ważnym elementem terapii logopedycznej i ćwiczeń stymulujących rozwój mowy są ćwiczenia oddechowe. Dziecko samo nie wyrośnie ze złego sposobu oddychania. Wczesna terapia przyniesie szybsze efekty i nie pozwoli utrwalić się nieprawidłowościom. 

W naszym przedszkolu prowadzimy ciekawy program profilaktyczny „Oddycham nosem przez cały rok”, a jednym z jego kreatywnych elementów jest spotkanie z pacynką Nosalkiem. To zabawne zajęcia, podczas których dzieci uczą się, jak prawidłowo oddychać, co jest kluczowe dla rozwoju ich mowy i ogólnego zdrowia. Nosalek staje się sympatycznym przewodnikiem w podróży poprzez gry i ćwiczenia, które pomagają dzieciom kontrolować oddech. W ten sposób nie tylko rozwijają umiejętności logopedyczne, ale także zdobywają nowe umiejętności komunikacyjne, koncentrację i koordynację ruchową. Program ten integruje naukę z zabawą, tworząc pozytywną atmosferę rozwoju dla najmłodszych.

Zasady stosowania ćwiczeń oddechowych:

• na zewnątrz lub w pomieszczeniu – zawsze przewietrzonym,
• przed posiłkiem lub  co najmniej godzinę, lub więcej po jedzeniu ,
• przez kilka minut, nawet kilka razy dziennie.
• wydłużanie fazy wydechowej nie może być zbyt długie, bo może dojść do opróżnienia płuc z „powietrza zapasowego”
• dziecko wykonuje ćwiczenia zgodnie ze swoimi możliwościami,
• nie wykonujemy ćwiczeń, gdy dziecko ma katar, przerost migdałka gardłowego, krzywą przegrodę nosa, jest chore,
• ćwiczenia wykonujemy przy rozluźnieniu mięśni i swobodnej postawie ciała,
• ćwiczenia wykonujemy w formie zabaw!

Należy pamiętać, że:

• wydłużanie fazy wydechowej nie może być zbyt długie, bo może dojść do opróżnienia płuc z „powietrza zapasowego”
• dziecko wykonuje ćwiczenia zgodnie ze swoimi możliwościami,
• nie wykonujemy ćwiczeń, gdy dziecko ma katar, przerost migdałka gardłowego, krzywą przegrodę nosa, jest chore,
• ćwiczenia wykonujemy przy rozluźnieniu mięśni i swobodnej postawie ciała,
• ćwiczenia wykonujemy w formie zabaw!

PRZYKŁADY ĆWICZEŃ ODDECHOWYCH:

• dmuchanie na wiatraczki, waciki, piłeczki, statki pływające po wodzie, listki, kwiatki, słoneczka,
• dmuchanie na świecę tak by nie zgasła i zdmuchiwanie świecy,
• nadmuchiwanie balona, gwizdanie gwizdkiem,
• gra na flecie, piszczałce, trąbce,
• studzenie herbaty, zupy,
• ćwiczenia z rurką: robienie bąbelków w szklance, rozdmuchiwanie małych elementów, przenoszenie za pomocą rurki poprzez zasysanie powietrza małych przedmiotów np. na obrazek.
• ćwiczenia z piórkami: zdmuchiwanie i łapanie, mocne dmuchanie tak by poleciało jak najdalej, aby unosiło się w powietrzu.
• zdmuchiwanie domku z kart,
• rozdmuchiwanie plamy farby na kartce,
• liczenie na jednym wydechu, powtarzanie zdań na jednym wydechu,
• wąchanie kwiatków, zapachów, potraw, kosmetyków,
• dmuchanie na zmarznięte dłonie, zamarzniętą szybę,
• zdmuchiwanie kropel deszczu, płatków śniegu,
• nabieranie powietrza nosem i wypuszczanie podczas artykulacji głosek s lub f,
• zdmuchiwanie chrupek,
• oddychanie w pozycji leżącej z zabawką na brzuchu,
• podczas jednego wydechu naśladowanie śmiechu różnych osób: dziewczynki (hi, hi, hi), chłopca (ha, ha, ha), babci (he, he, he), dziadka (ho, ho, ho),
• wdech z unoszeniem ramion do góry, wydech z opuszczeniem ramion,
• dziecko w siadzie skrzyżnym robi wdech w pozycji wyprostowanej, wydech przy skłonie w przód,
• dmuchanie na samochodzik resorowy po trasie wyznaczonej na stole, dywanie lub kartonie,
• dmuchanie do celu,
• ziewanie z głębokim wdechem powietrza i spokojnym wydechem.

Opracowanie: Barbara Walczak - logopeda